Yapay zeka projesi için TÜBİTAK ve KOSGEB destekleri: 1501, 1507, 1707, 1711 karşılaştırması

Kısa cevap: Bir yapay zeka projesi için doğru destek programı, Ar-Ge'yi kimin yaptığına göre değişiyor. Ar-Ge'yi kendi ekibinizle yapıyorsanız TÜBİTAK 1507 ya da 1501; bir KOBİ tedarikçiye sipariş ediyorsanız TÜBİTAK 1707; bir yapay zeka KOBİ'si ve üniversiteyle konsorsiyum kuruyorsanız TÜBİTAK 1711. İmalat KOBİ'si olarak hazır yazılım ve donanım yatırımı yapıyorsanız KOSGEB KOBİ Dijital Dönüşüm Destek Programı. "Yapay zeka kredisi" diye aranan KOSGEB programı ise sanayi şirketine değil, Teknogirişim Rozeti sahibi girişimlere yönelik.

Bu yazı, programları tutarlarıyla değil yapılarıyla karşılaştırıyor: kim başvuruyor, kim kime ödüyor, hangi tür proje uygun. Aşağıdaki bilgiler 5 Kasım 2026 itibarıyla resmî program sayfalarından ve çağrı metinlerinden derlendi; oranlar ve limitler çağrıdan çağrıya değişebildiği için başvurudan önce güncel çağrı metnini mutlaka kontrol edin. Piksel Bayt olarak kendi Ar-Ge projelerimizde TÜBİTAK 1507 ve 1707 desteği aldık; duyurular sayfamızda listeleniyor.

Önce soru: Ar-Ge'yi kim yapıyor?

Kendi ekibiniz yapıyor. Şirketinizin kendi mühendisleriyle yürüttüğü, yenilik içeren bir proje. TÜBİTAK 1507 (KOBİ Ar-Ge Başlangıç) firmanın ilk beş projesi için; 1501 (Sanayi Ar-Ge) ise daha büyük bütçeli projeler için.

Bir KOBİ'ye sipariş ediyorsunuz. İhtiyaç sizde, geliştirme bir tedarikçi KOBİ'de. TÜBİTAK 1707 tam bu senaryo için: başvuruyu müşteri kuruluş yapıyor, tedarikçi KOBİ Ar-Ge'yi yürütüyor, müşteri maliyetin bir kısmını üstleniyor.

Konsorsiyumla çözüyorsunuz. Yapay zeka ihtiyacınızı bir yapay zeka KOBİ'si ve bir üniversite ya da kamu araştırma merkeziyle birlikte çözmek istiyorsunuz. TÜBİTAK 1711 Yapay Zeka Ekosistem Çağrısı bu yapıyı zorunlu kılıyor.

Ar-Ge değil, yatırım yapıyorsunuz. Hazır bir yazılım ya da donanımı üretim sürecinize alıyorsunuz. Bu bir Ar-Ge projesi değil; imalat KOBİ'leri için KOSGEB KOBİ Dijital Dönüşüm Destek Programı'na bakmak gerekiyor.

Karşılaştırma

Program	Kim başvurur	Destek yapısı	Üst limit ve süre
TÜBİTAK 1507	KOBİ, firmanın ilk beş projesi	%75 hibe	Proje bütçesi en fazla 3,5 milyon TL, en fazla 18 ay
TÜBİTAK 1501	2026 çağrılarında KOBİ ölçeğindeki sermaye şirketleri	İlk beş projede %75, sonrakilerde %60 hibe	TÜBİTAK katkısı proje başına en fazla 20 milyon TL; en fazla 24 ay, uzatmayla 36 ay
TÜBİTAK 1707	Müşteri kuruluş (KOBİ ya da büyük ölçekli); tedarikçi KOBİ olmalı	TÜBİTAK %40 hibe, müşteri en az %40, tedarikçi en fazla %20	En fazla 10 milyon TL, en fazla 24 ay
TÜBİTAK 1711	Müşteri kuruluş + en az bir yapay zeka KOBİ'si + en az bir üniversite ya da kamu araştırma merkezi	TÜBİTAK desteği teknoloji sağlayıcılara gidiyor; müşteri sağlayıcıya pay ödüyor (aşağıda)	En fazla 10 milyon TL, en fazla 24 ay
KOSGEB KOBİ Dijital Dönüşüm	İmalat sektöründeki (NACE C) küçük ve orta ölçekli işletmeler, mikro işletmeler hariç	Hibe değil, kredi faiz desteği; yeni makine, teçhizat, yazılım ve donanım	Kredi 1 ile 20 milyon TL arası, vade en fazla 36 ay

TÜBİTAK 1707: sipariş eden müşteri

1707'nin farkı, başvurunun müşteri kuruluştan gelmesi. Müşteri KOBİ ya da büyük ölçekli bir şirket olabiliyor, tedarikçinin ise KOBİ olması gerekiyor. Maliyetin en az %40'ını müşteri, en fazla %20'sini tedarikçi karşılıyor; TÜBİTAK %40 hibe veriyor. Program, siparişle geliştirilen ürünün ticarileşmesini bekliyor.

2026'da üç başvuru dönemi var; üçüncü dönem 13 Kasım 2026'da kapanıyor. Bu yapı, bir sanayi şirketinin kendi hattına özel bir görsel denetim ya da süreç modeli geliştirtmek istediği durumlar için doğal bir eşleşme.

TÜBİTAK 1711: zorunlu konsorsiyum

1711'de teknoloji sağlayıcı tarafında en az bir yapay zeka KOBİ'sinin ve en az bir üniversite araştırma laboratuvarının, merkezinin ya da kamu araştırma merkezinin bulunması şart; konsorsiyum kurulmadan yapılan başvuru değerlendirilmiyor. TÜBİTAK BİLGEM'e bağlı Yapay Zeka Enstitüsü konsorsiyumda katalizör rolünde yer alıyor. Başvurudan önce Enstitü ile görüşme yapmak ve Niyet Beyan Formu göndermek zorunlu.

Ödeme yapısı müşterinin ölçeğine göre değişiyor:

• Müşteri büyük ölçekliyse: Müşteri, teknoloji sağlayıcının beyan ettiği giderin %20'sini sağlayıcıya ödüyor; TÜBİTAK %60'ını sağlayıcıya hibe ediyor.
• Müşteri KOBİ ise: Müşteri %10 ödüyor; TÜBİTAK %70'ini sağlayıcıya hibe ediyor.
• Müşterinin kendi personeli için: TÜBİTAK, müşterinin projede çalışan personel giderinin %60'ını en fazla 18 adam-ay için destekliyor.

1711 yılda bir çağrıyla açılıyor; 2026 çağrısı 15 Haziran ile 2 Ekim arasında açıktı. 2026 temaları Akıllı Üretim Sistemleri; Akıllı Tarım, Gıda ve Hayvancılık; Finans Teknolojileri; İklim Değişikliği ve Sürdürülebilirlik; Akıllı Eğitim Teknolojileri idi. Konsorsiyum kurmak zaman aldığı için hazırlığa çağrıdan aylar önce başlamak gerekiyor.

KOSGEB'de sık karışan iki program

KOBİ Dijital Dönüşüm Destek Programı imalat sektöründeki küçük ve orta ölçekli işletmelere yönelik. Başvuru için yetkili bir danışmandan alınmış onaylı dijital dönüşüm olgunluk değerlendirme raporu gerekiyor; yatırım bu rapordaki strateji doğrultusunda yapılıyor. Program yönergesi dijital dönüşüm tanımında yapay zekayı açıkça sayıyor. Destek bir hibe değil, kredi faiz desteği.

Yapay Zeka Kredi Programı ise Teknogirişim Rozeti sahibi girişimlere yönelik. Faizsiz ve komisyonsuz bir kredi; KOSGEB'in listesindeki sağlayıcılardan hesaplama, depolama, veri işleme, yapay zeka platformu ve model/API hizmeti alımını karşılıyor. Üst limit 5 milyon TL; başvurular 31 Aralık 2026'ya kadar açık. Bir sanayi şirketinin yapay zeka projesi bütçesi için değil, yapay zeka geliştiren girişimin altyapı gideri için tasarlanmış.

Eylem Planı'ndaki KOBİ kuponu

Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı (2026-2030), KOBİ'ler için bir yapay zeka kupon programından söz ediyor ve ilk 12 ayda en az 1.000 kupon tahsisini hedefliyor. Plan metnine göre kuponlar hazırlık, pilot ve ürünleştirme aşamalarını; yazılım aboneliği, bulut hesaplama, veri hizmetleri ve uygunluk testleri gibi kalemleri kapsayacak. Kasım 2026 itibarıyla bu programın uygulama esasları ya da bir çağrısı yayımlanmış değil.

Teknokentten yazılım almanın vergisel boyutu

Teknoloji geliştirme bölgelerinde münhasıran üretilen belirli yazılım türlerinin (sistem yönetimi, veri yönetimi, iş uygulamaları, sektörel, internet, oyun, mobil ve askeri komuta kontrol uygulama yazılımları) teslim ve hizmetleri KDV'den istisna. İstisna, bölgedeki kazanç istisnasına bağlı olduğu için şu an 31 Aralık 2028'e kadar geçerli. Bu konunun kendi projenize nasıl uygulanacağını mali müşavirinizle değerlendirin.

Başvurudan önce hazır olması gerekenler

Programların hepsi, projenin bir Ar-Ge projesi olduğunu ve ölçülebilir bir hedefi olduğunu göstermenizi istiyor. Yapay zeka projelerinde en sık zayıf kalan kısımlar şunlar:

• Problem tanımı: Neyin, hangi koşulda, hangi doğrulukla çözüleceği.
• Yenilik ve belirsizlik: Hazır bir çözümün neden yetmediği ve teknik riskin nerede olduğu.
• Veri: Verinin mevcut olup olmadığı, yoksa nasıl toplanacağı.
• Başarı ölçütü: Projenin sonunda hangi sayıyla ölçüleceği.

Bunlar zaten bir fizibilite çalışmasının çıktıları; ürün geliştirme sürecimizin ilk adımı da bu.

Sık sorulan sorular

1501 ile 1507 arasındaki fark ne? 1507 firmanın ilk beş projesi için, daha küçük bütçeli ve kısa süreli projelere yönelik (en fazla 3,5 milyon TL, 18 ay). 1501 daha büyük projeler için (TÜBİTAK katkısı en fazla 20 milyon TL); 2026 çağrıları KOBİ'lere açıktı.

Yapay zeka projemizi bir tedarikçiye yaptırmak istiyoruz. Hangi program uygun? Tedarikçi KOBİ ise TÜBİTAK 1707. Başvuruyu siz yapıyorsunuz; yapay zeka KOBİ'si ve üniversiteyle konsorsiyum kurmak istiyorsanız 1711.

KOSGEB Yapay Zeka Kredisi'nden sanayi şirketi yararlanabilir mi? Program Teknogirişim Rozeti sahibi girişimlere yönelik. İmalat KOBİ'leri için KOBİ Dijital Dönüşüm Destek Programı'na bakmak gerekiyor.

2027 çağrıları ne zaman açılıyor? Kasım 2026 itibarıyla 2027 takvimi açıklanmadı. TÜBİTAK'ın açık çağrılar sayfası güncel takvimi gösteriyor.

Kaynaklar

• TÜBİTAK 1501 Sanayi Ar-Ge Projeleri Destekleme Programı ve 2026-2 çağrı metni
• TÜBİTAK 1507 KOBİ Ar-Ge Başlangıç Destek Programı ve 2026-2 çağrı metni
• TÜBİTAK 1707 Siparişe Dayalı Ar-Ge Projeleri için KOBİ Destekleme Çağrısı ve 2026-3 çağrı dokümanı
• TÜBİTAK 1711 Yapay Zeka Ekosistem Çağrısı ve 2026 çağrı metni
• TÜBİTAK açık çağrılar
• KOSGEB KOBİ Dijital Dönüşüm Destek Programı Yönergesi
• KOSGEB Yapay Zeka Kredi Programı
• Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı 2026-2030
• 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu